Trang chủ  Hoạt động LM HTX và thành viên
Bác Ba Duẩn với phong trào làm chủ tập thể
Đăng ngày: (12-04-2017); Số lượt đọc: 243
Giữa những ngày tháng 4 lịch sử này, cùng với cả nước, tỉnh Quảng Trị đang hướng đến những ngày lễ lớn, kỷ niệm 110 năm ngày sinh cố Tổng Bí thư Lê Duẩn, 45 năm giải phóng tỉnh Quảng Trị, ngày truyền thống hợp tác xã 11/4.

 

( Đ/c Lê Duẩn: 7/4/1907 – 7/4/1986)

Giữa những ngày tháng 4 lịch sử này, cùng với cả nước, tỉnh Quảng Trị đang hướng đến những ngày lễ lớn, kỷ niệm 110 năm ngày sinh cố Tổng Bí thư Lê Duẩn, 45 năm giải phóng tỉnh Quảng Trị, ngày truyền thống hợp tác xã 11/4. Xin kết nối sự kiện về cuộc đời, thân thế, sự nghiệp của đồng chí Tổng Bí thư Lê Duẩn với phong trào “làm chủ tập thể”, một cụm từ nói lên tất cả về bản chất, về tính ưu việt của một chế độ chính trị xã hội mà đồng chí Lê Duẩn phát động và cả nhân loại đang hướng đến.

Đồng chí Lê Duẩn, người con của quê hương Quảng Trị, người học trò xuất sắc của chủ tịch Hồ Chí Minh, người Cộng sản kiên trung gắn liền với hai cuộc trường chinh của dân tộc thoát ly gia đình, tham gia hoạt động cách mạng từ khi mới 20 tuổi, đồng chí tham gia Hội Việt Nam cách mạng Thanh niên từ năm 1928; năm 1930, đồng chí Lê Duẩn là một trong những đảng viên lớp đầu tiên của Đảng Cộng sản Việt Nam do lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc sáng lập. Tên tuổi đồng chí Lê Duẩn gắn liền với lịch sử dân tộc, với con đường cách mạng miền Nam; Ngày ấy, từ chiến trường Nam bộ vừa xa xôi, vừa phức tạp, để có một sự chỉ đạo thống nhất từ Trung ương, phải cần một người am hiểu cả địa thế lẫn lòng dân và đồng chí Lê Duẩn đã làm trọn sứ mệnh lịch sử đó, góp phần đưa đất nước đến ngày thống nhất.

Từ năm 1957 đến 1975, đồng chí Lê Duẩn gắn cuộc đời mình với chiến trường Nam bộ; với cương vị là Bí thư Thứ nhất Trung ương Đảng Lao động Việt Nam từ 1960 đến 1976, Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Việt Nam từ 1976 đến 1986, đồng chí Lê Duẩn còn có ảnh hưởng chính trị rất lớn, gắn liền với công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc.

Ở miền Bắc, từ những năm 40 đến những năm 60 của thế kỷ 20, phong trào hợp tác xã đã xuất hiện, phát triển và có những đóng góp to lớn vào công cuộc kháng chiến cứu quốc, khôi phục kinh tế, ổn định xã hội. Tại thời kỳ chống Mỹ cứu nước ở miền Nam, các hợp tác xã đã dồn hết sức người, sức của cho sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội ở miền Bắc và chi viện cho giải phóng miền Nam với khẩu hiệu là “Thóc không thiếu một cân, quân không thiếu một người”. Nông thôn miền Bắc đã có những biến đổi to lớn và sâu sắc, các cuộc vận động cải tiến quản lý và kỷ thuật đã góp phần làm cho quy mô hợp tác xã được mở rộng; phương hướng sản xuất của hợp tác xã bước đầu dược xã định, cơ sở vật chất và kỷ thuật trong hợp tác xã từng bước được đầu tư, xây dựng. Đặc biệt là, lần đầu tiên, một Nghị quyết của Bộ chính trị về cuộc vận động phát huy dân chủ, tăng cường chế độ làm chủ tập thể của quần chúng xã viên ở nông thôn, đẩy mạnh sản xuất nông nghiệp phát triển toàn diện, mạnh mẽ và vững chắc (Nghị quyết số 197-NQ/TW ngày 15/3/1970).

Trên cương vị là Bí thư thứ nhất Trung ương Đảng, đồng chí Lê Duẩn là người ủng hộ mạnh mẽ việc đổi mới cơ chế quản lý kinh tế nông nghiệp, đặc biệt là tạo ra cơ chế khoán sản phẩm đến nhóm và người lao động trong các hợp tác xã nông nghiệp để kích thích sản xuất, nâng cao năng suất lao động. Năm 1976, trong một lần về thăm Hải Phòng, khi nghe lãnh đạo Hải Phòng báo cáo tình hình việc thực hiện Nghị quyết 24 của Thành ủy về áp dụng khoán trên 100% đất nông nghiệp, đồng chí Lê Duẩn đã nói: “Tôi đồng ý! làm ngay! làm ngay” và cũng chính đồng chí Lê Duẩn đã có nhiều ý kiến quan trọng tại Hội nghị Trung ương 9 và Chỉ thị 100 của Ban Bí thư về khoán sản phẩm trong nông nghiệp.

Về phong trào làm chủ tập thể, trước hết cụm từ “Làm chủ tập thể”, đó không chỉ bàn về vấn đề câu chữ, mà quan trọng đó là phần nội dung, phần bản chất ẩn chứa bên trong nó; đối với đồng chí Lê Duẩn, “làm chủ tập thể” đó là việc xây dựng các chế độ quản lý nhằm đảm bảo tính chất của hợp tác xã là một tổ chức kinh tế tập thể, bảo đảm quyền làm chủ tập thể của xã viên; từ “làm chủ cá thể” chuyển sang “làm chủ tập thể” là một bước nhảy vọt thứ hai của nông dân sau cải cách ruộng đất, là một sự thay đổi sâu sắc trong đời sống xã hội ở nông thôn.

Theo đồng chí Lê Duẩn, quyền là chủ tập thể của quần chúng xã viên phải được tôn trong và bảo đảm về mặt kinh tế đó là xã viên có đầy đủ quyền hạn trong việc tham gia quản lý kinh tế tập thể, bàn bạc và quyết định các vấn đề quan trọng về sản xuất, lao động và phân phối, kiểm tra và giám sát việc chấp hành các quy định trong Điều lệ hợp tác xã và các nghị quyết của đại hội xã viên; về chính trị, đó là đảm bảo cho xã viên được hưởng đầy đủ các quyền dân chủ như bầu cử, kiểm tra, giám sát, chất vấn, phê bình, khiếu tố, bãi miễn… đồng thời nêu cao tinh thần tự giác của nhân dân; về xã hội, đó là quyền đảm bảo bình đẳng nam nữ, bình đẳng dân tộc.

Báo cáo tại Hội nghị Trung ương và Nghị quyết Hội nghị Trung ương lần thứ 22 của Ban chấp hành Trung ương Đảng số 229-NQ-TW, ngày 22 tháng 1 năm 1974 về nhiệm vụ, phương châm và mục tiêu khôi phục và phát triển kinh tế hai năm 1974-1975 nhằm khắc phục một bước những khó khăn về kinh tế, đẩy mạnh sản xuất, ổn định và cải thiện đời sống xã hội của nhân dân; đồng chí Lê Duẩn và Trung ương Đảng đưa ra nhóm nhiệm vụ thứ tư là tăng cường sự lãnh đạo, quản lý kinh tế của Đảng và Nhà nước, phát huy vai trò làm chủ tập thể của quần chúng.

Tóm lại, để viện dẫn cho lý luận của mình, trong bài nói chuyện tại Hội nghị lần thứ tám ban Chấp hành Trung ương Đảng, đồng chí Lê Duẩn nói: Tư tưởng làm chủ tập thể đã được chính các nhà kinh điển nêu ra. Mác, Ăngghen và Lênin đã chỉ rõ chủ nghĩa xã hội là một chế độ, trong đó con người bắt đầu làm chủ xã hội, làm chủ thiên nhiên, làm chủ bản thân, là một chế độ mà yếu tố chủ đạo là "tính cộng đồng", "tính tập thể", là bước phát triển cao nhất trong sự tiến hoá của loài người. Làm chủ tập thể không chỉ là ý thức và tình cảm mà trước hết là một hệ thống quan hệ chính trị, kinh tế, văn hoá, xã hội, thể hiện nhất quán nhân dân lao động là người làm chủ tập thể của nước nhà. Chính hệ thống quan hệ này xác định bản chất và đặc điểm của xã hội mới, xã hội chủ nghĩa, làm cho xã hội mới khác về chất so với mọi xã hội đã từng tồn tại trong lịch sử nước ta; là một nhà lãnh đạo kiệt xuất, một tư duy sáng tạo lớn của cách mạng Việt Nam, nhiều vấn đề đã được đồng chí Lê Duẩn làm sáng tỏ về mặt lý luận, được thực tiễn kiểm nghiệm là đúng đắn và sáng tạo.

Đối với Đảng bộ và nhân dân Quảng Trị, tháng 3/1985, là lần cuối cùng đồng chí Lê Duẩn về thăm quê, đồng chí muốn gửi gắm nhiều điều dặn dò tâm huyết với Đảng bộ và nhân dân; đồng chí động viên nhắc nhở nhân dân “phải phát huy hơn nữa đức tính cần cù, dũng cảm, nêu cao quyền làm chủ tập thể xã hội chủ nghĩa, đưa nền kinh tế tỉnh nhà phát triển vươn lên”. Không dùng những lời lẽ chung chung mà rất cụ thể, nói rõ từng việc, bác căn dặn các đồng chí lãnh đạo chủ chốt của tỉnh: “ Phải chú ý phát triển kinh tế ở các vùng, khai thác tốt tiềm năng lao động, xây dựng con người mới có ý thức và đủ năng lực làm chủ, biết lao động, giàu tình thương và trọng lẽ phải”.

Có lẽ mỗi mỗi một người dân Quảng Trị sẽ không bao giờ quên được hình ảnh đồng chí Tổng Bí thư của Đảng - Bác Ba Duẩn kính yêu khi đứng trên bờ kênh của công trình thủy lợi Nam Thạch Hãn trong một lần về thăm quê, đồng chí nói: “lần này tôi về, vui mừng nhất là làng ta có nhiều nước và không đói nữa; bây giờ có nước của công trình thủy lợi Nam Thạch Hãn, ông bà chúng ta chưa bao giờ nghĩ ruộng đất làng ta có nước đầy đủ như hiện nay; hạnh phúc có rồi, dân ta cần cù nhất định làm nên giàu có”. 

 

Những năm tháng cuối đời, đồng chí Lê Duẩn luôn ray rứt vì cuộc sống của người dân, cố chòi đạp mà không thể nào thoát ra nổi vòng kim cô của một mô hình kinh tế đã lỗi thời. Tại Hội nghị Trung ương lần thứ 6 (của Đại hội V), đồng chí Toorngr Bí thư Lê Duẩn đã chỉ đạo các cơ quan hữu quan ra lệnh bãi bỏ ngăn sông cấm chợ; ban hành chỉ thị khoán 100 cuả Ban bí thư. Những bước cởi trói đầu tiên này đã tạo tiền đề cho đổi mới, và đem tới luồng sinh khí mới; năm 1985, bác Ba Duẩn là người ghi vào Nghị quyết của Bộ chính trị: “Chấp nhận kinh tế nhiều thành phần”. Đó là những con chữ quan trọng để tạo đà cho Đại hội VI, đại hội của “Đổi mới”, những con chữ phải đổi bằng bao nhiêu trăn trở, vật vã của bác Ba. 

File đính kèm:
Nguyễn Chiến – Trung tâm
Tin khác
 
VĂN BẢN MỚI
Thông báo
Website liên kết
Thăm dò dư luận
Đánh giá của bạn về website này


Thống kê truy cập
trực tuyến 84
ngày hôm nay 1
ngày hôm qua 10
tuần này 17
tất cả 606