Trang chủ  Hoạt động LM HTX và thành viên
Xây dựng thương hiệu nông sản: Những câu chuyện "đắng lòng"!
Đăng ngày: (01-02-2012); Số lượt đọc: 15
Dù đã được Cục Sở hữu trí tuệ Việt Nam công nhận "Chỉ dẫn địa lý Thanh Hà cho sản phẩm quả vải thiều" từ năm 2007, nhưng để thương hiệu vải thiều Thanh Hà được bảo vệ và mang lại giá trị kinh tế cao thì vẫn còn là chặng đường nhiều gian nan.

Dù đã được Cục Sở hữu trí tuệ Việt Nam công nhận "Chỉ dẫn địa lý Thanh Hà cho sản phẩm quả vải thiều" từ năm 2007, nhưng để thương hiệu vải thiều Thanh Hà được bảo vệ và mang lại giá trị kinh tế cao thì vẫn còn là chặng đường nhiều gian nan.

Hiện trên địa bàn huyện Thanh Hà có 5.110ha trồng vải thiều, 4.910ha cho thu hoạch ổn định, với sản lượng hàng năm là 30.000 tấn, mang về 25% thu nhập cho người dân của vùng. Thế nhưng, người trồng vải vẫn phải chịu nhiều "thua thiệt" và "loay hoay" tìm đầu ra cho quả vải. Bởi vậy mà điệp khúc "rớt giá" năm nào cũng ám ảnh với người trồng vải, khi có lúc chỉ bán được… 3.000 đồng/kg.
Cũng bởi khi vào vụ chín rộ, thương lái Trung Quốc lại "ào ạt" tập kích ngay tại địa phương để thu mua với số lượng lớn, nên năm nào cũng vậy, quả vải bị tư thương "ép giá" đến cạn kiệt.
Giải thích về tình trạng này, ông Nguyễn Ngọc Loãn, Phó chủ tịch UBND huyện Thanh Hà (Hải Dương), cho biết trong nhiều năm, chính quyền và người trồng vải vẫn "loay hoay" với bài toán tìm đầu ra cho sản phẩm. Đặc trưng của quả vải là chỉ bảo quản được trong thời gian ngắn, nhưng lại có quá ít DN trong nước đến thu mua, nên chính quyền phải để cho thương lái Trung Quốc vào mua nhằm "vớt vát" cho người nông dân.
Câu chuyện "đắng lòng" của những người làm nên quả vải thiều nổi tiếng Thanh Hà cũng là "tình cảnh" chung của nhiều loại nông sản nổi tiếng của Việt Nam.
Là nước nông nghiệp với nhiều loại nông sản có giá trị, trong đó có những sản phẩm xuất khẩu đứng vị trí nhất nhì thế giới như cà phê, hồ tiêu, chè…, nhưng nông sản Việt Nam vẫn chưa xây dựng được thương hiệu cho riêng mình.
Theo Cục Sở hữu trí tuệ (Bộ Khoa học & Công nghệ) hiện cả nước có khoảng 800 sản phẩm nông sản nổi tiếng. Thế nhưng, đến nay chỉ có 59 nhãn hiệu tập thể, 24 chỉ dẫn địa lý được đăng ký bảo hộ cho các sản phẩm nổi tiếng và 53 sản phẩm được hỗ trợ xây dựng nhãn hiệu, chỉ dẫn địa lý.
Các chuyên gia cho rằng do chưa nhận thức được tầm quan trọng và giá trị thương hiệu của sản phẩm, nên người nông dân và DN vẫn chưa "mặn mà" với việc xây dựng thương hiệu, đăng ký bảo hộ về chỉ dẫn địa lý, nhãn hiệu cho sản phẩm.
Làm ra phần lớn sản phẩm nông sản, nhưng với trình độ hiểu biết còn hạn chế, lại không có điều kiện trong việc tiếp nhận thông tin, những quy định về luật pháp, nên sẽ là một thách thức lớn cho người nông dân nếu họ phải đứng ra để làm thương hiệu.
Ông Lê Thanh Bình, Bí thư Huyện ủy Thanh Hà, cho biết dù đã thành lập được 4 năm, nhưng Hiệp hội Sản xuất và Tiêu thụ vải thiều Thanh Hà mới chỉ có 350 hội viên ở 9 xã tham gia. Vì thế, dù quả vải Thanh Hà đã được chứng nhận về chỉ dẫn địa lý nhưng người trồng vải vẫn chưa ý thức được rằng để nâng cao giá trị cho quả vải, họ chỉ cần gắn nhãn hiệu, logo riêng của "vải thiều Thanh Hà" để tạo ra sự phân biệt và nâng cao giá trị cho sản phẩm.
Trong khi Hiệp hội không phát huy được vai trò chỉ đạo, tạo ra những cơ chế hoạt động để thu hút người sản xuất tham gia, các DN vẫn mặc nhiên sử dụng nhãn hiệu chung và "ỷ" lại việc bảo hộ chỉ dẫn địa lý, đăng ký nhãn hiệu hàng hóa cho Nhà nước, thì người nông dân hàng năm vẫn phải chấp nhận vị đắng của "rớt giá", "ép giá".
Hàng loạt thương hiệu nông sản nổi tiếng của Việt Nam bị đánh cắp nhãn hiệu, đặc biệt là vụ việc của Cà phê Buôn Ma Thuột mới đây được xem là sự cảnh báo, cần phải cấp bách bảo vệ thương hiệu cho nông sản Việt Nam.
Một câu hỏi được đặt ra là ai sẽ làm thương hiệu cho nông sản Việt? Chắc chắn rằng trách nhiệm sẽ không phải chỉ là những người nông dân, mà cần phải có một "bàn tay chỉ đạo" từ các hiệp hội, ngành hàng, các cơ quan nhà nước cùng sự chung tay, góp sức của các DN để thương hiệu nông sản Việt Nam thực sự định vị được chỗ đứng trên thị trường.

Cẩm An - Thu Hường

 

Phổ biến kiến thức về sở hữu trí tuệ cho nông dân

Ông Đỗ Gia Phan,
Hội Tiêu chuẩn và Bảo vệ
người tiêu dùng

----------------------------

Nhận thức của DN và nông dân trong vấn đề bảo hộ sở hữu trí tuệ, thương hiệu nông sản còn hết sức hạn chế.
Việt Nam xuất khẩu nông sản nhất nhì thế giới, nhưng hiện chỉ có hơn 10% số nông sản được đăng ký nhãn hiệu ở trong nước, đăng ký nhãn hiệu ra nước ngoài càng ít ỏi. Trong khi tình trạng xâm phạm sở hữu trí tuệ rất đáng báo động. Việc lấy lại thương hiệu không đơn giản, đấu tranh phức tạp, tốn kém, khiến niềm tin của người tiêu dùng về nhãn hiệu đó giảm dần.
Để bảo vệ thương hiệu, trước hết phải đẩy mạnh tuyên truyền phổ biến kiến thức về sở hữu trí tuệ cho nông dân, DN. Các cơ quan chức năng địa phương cần quan tâm, giúp nông dân tổ chức lại đăng ký. Làm thế nào để nhãn hiệu ấy có uy tín, giữ vững chất lượng sản phẩm hàng hóa, cần tổ chức lại hệ thống thu mua, phân phối hợp lý, tránh bị tư thương ép giá...

 

 

 

Cần sự chung tay của doanh nghiệp

Ông Nguyễn Văn Bảy,
Cục Sở hữu trí tuệ

----------------------------

Cần phải thừa nhận rằng đối với thương hiệu nông sản nổi tiếng, chúng ta mới đặt nền móng ban đầu, mới đăng ký chỉ dẫn địa lý, nhãn hiệu tập thể cho các sản phẩm. Thực tế cho thấy cần phải đẩy mạnh các hoạt động quản lý và phát triển thương hiệu nông sản nổi tiếng là các sản phẩm xuất khẩu chủ lực, như: cà phê, gạo, hạt tiêu, điều, chè…, và những sản phẩm nổi tiếng khác.
Cộng đồng DN tham gia sản xuất, kinh doanh cùng loại nông sản phải chủ động xác định thị trường truyền thống và tiềm năng kinh tế của mình để có thể làm cơ sở cùng nhau tiến hành thủ tục đăng ký bảo hộ nhãn hiệu. Và chỉ nên đăng ký nhãn hiệu ở những thị trường nào mà sản phẩm ấy có thể kinh doanh, thương mại được. Nếu không có định hướng rõ ràng, sẽ dẫn đến nhãn hiệu được đăng ký tràn lan ở khắp nơi trên thế giới, nhưng rồi để đó chẳng đem lại lợi nhuận gì.

 

 

 

 

Tránh tình trạng "cha chung không ai khóc"

Ông Nghiêm Quốc Bảo, Phó chủ tịch thường trực kiêm Tổng thư ký Hội Sở hữu trí tuệ Việt Nam
----------------------------

Bảo vệ một thương hiệu do một DN sở hữu và tạo dựng đã khó, thương hiệu nông sản nổi tiếng - thường là của cộng đồng nhiều DN, nhiều nông dân thì còn khó hơn nhiều. Với thương hiệu là tài sản của chung nhiều người, nhiều DN thì khó tránh khỏi tâm lý "cha chung không ai khóc". Nhiều người dân vẫn ỷ lại, cho rằng việc đăng ký và bảo vệ sở hữu trí tuệ là việc của Nhà nước chứ không liên quan đến mình. Tâm lý tôi chỉ sử dụng, tôi không quan tâm đến bảo vệ thương hiệu chung vẫn còn khá phổ biến, dẫn đến thiếu sự đoàn kết trong việc bảo vệ chỉ dẫn địa lý, không có tiếng nói chung.
Nhiều tài sản trí tuệ mặc dù thuộc sở hữu Nhà nước, nhưng thực ra lợi nhuận kinh doanh thương hiệu đó lại thuộc về nông dân, việc khai thác sử dụng như thế nào chính là ở bà con nông dân ở vùng miền đó.
Chủ thể khai thác và sử dụng chỉ dẫn địa lý vẫn là nhân tố quan trọng nhất trong việc xây dựng và bảo vệ thương hiệu, nếu Nhà nước bỏ tiền để đăng ký nhãn hiệu cho nông dân thì không phù hợp chút nào. DN, tổ chức tập thể, nông dân tham gia sử dụng chỉ dẫn địa lý phải chủ động tham gia vào việc xây dựng thương hiệu chung. Các hiệp hội ngành hàng đóng vai trò là đại diện tập thể cho nông dân, DN cùng kinh doanh sản phẩm đó cần phải dành nguồn kinh phí xứng đáng cho hoạt động bảo vệ sở hữu trí tuệ.

File đính kèm:
http://www.vnbusiness.vn
Tin khác
 
VĂN BẢN MỚI
Thông báo
Website liên kết
Thăm dò dư luận
Đánh giá của bạn về website này


Thống kê truy cập
trực tuyến 33
ngày hôm nay 1
ngày hôm qua 10
tuần này 17
tất cả 606